Yola Terk
İmar planında yol, park gibi kamu alanına isabet eden parsel kısmının terk haritası, belediye onayı ve tapu işlemi.
Ne zaman gerekir?
İmar planında yol, park ya da başka kamu alanına ayrılmış parsel kısmını tapuda terk etmeniz gerektiğinde yola terk yapılır.
- Parselin bir kısmı imar planında yola isabet ettiğinde
- Ruhsat ya da ifraz onayı için belediye terk istediğinde
- Parsel plana uygun yeni parsellere ayrılırken yol hattı ayrılacağında
- İfraz ve tevhitle birlikte plana uygun parsel oluşturulacağında
Yola Terk hakkında bilmeniz gerekenler
Plana dayalı olması esastır
Devamını okuKısalt
Genelgeye göre yola terk işleminin imar planına dayanması esastır. Planı bulunmayan alanlarda talep edilen yola terk, kadastro müdürlüğünce reddedilir. Köy yerleşik alanlarında İmar Kanunu'nun 27. maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında belirlenen köy yolları ise ayrı bir usulle, kamu yararı kararı alınarak ifraz ve tevhitle oluşturulabilir; bu durumda alınan karara göre işlem yapılır. Başlangıçta parselin imar planında hangi kullanıma ayrıldığını belediyeden öğrenmek gerekir.
Tapuda ne olur
Devamını okuKısalt
Kısmen terk edilen parselin tescilli kütük sayfası korunur. Yola terk edilen yere parsel numarası verilmez; kadastro sisteminde ada ve parsel numarasının sonuna ek bir işaretle saklanır. Geriye kalan alanlar ise yeni parsel numarası alır. Yani parseliniz tapuda bütünüyle yok olmaz; yalnızca terk edilen kısım kayıttan çıkar ve alan kamu adına geçer. Haritada terk edilen yerler harf ya da işaretle ayrı gösterilir; bu gösterimi kadastro müdürlüğü kontrol eder.
Düzenleme ortaklık payı ile ilişkisi
Devamını okuKısalt
Parselasyon planı yapılmadan ifraz ve tevhit edilen parsellerden, imar planında umumi hizmet alanına rastladığı için terk edilen ya da bağışlanan alanların toplam alana oranı, sonradan yapılacak parselasyondaki düzenleme ortaklık payı oranından azsa İmar Kanunu 15. maddeye göre aradaki fark kadar pay alınır. Başka bir deyişle terk, ileride yapılacak imar uygulamasında dikkate alınır. Terk karşılığında bedel ödenip ödenmeyeceği ve payın nasıl mahsup edileceği idarenin kararına ve kanun hükümlerine bağlıdır; kesin sonuç için belediyeden yazılı bilgi alın.
Başvuru nasıl yapılır
Devamını okuKısalt
TKGM genelgesine göre işlemi malik, malikin vekili, yasal temsilcisi, mirasçısı ya da sözleşmesini ibraz eden harita bürosu başlatabilir. Başvuru, taşınmazın bulunduğu kadastro müdürlüğüne resmî yazı ya da Kadastro Başvuru Uygulaması (KBU) üzerinden yapılır. Başvurunun oluştuğu gün ya da ertesi gün döner sermaye hizmet bedeli hesaplanır ve ilgiliye kısa mesajla bildirilir. Hak sahibi olmayan ya da işlemle ilgisi bulunmayan kişinin talebi karşılanmaz. Tapu kaydındaki sınırlı ayni hak sahibi ise yalnızca kendi hakkıyla sınırlı olarak başvurabilir.
Nasıl ilerliyoruz?
-
İmar ve tapu incelemesi
Parselin imar planındaki durumu ve tapu kaydı incelenir; terk edilecek alanın hangi kamu kullanımına isabet ettiği belirlenir.
-
Arazi ölçüsü
Parsel sınırları ve imar planı çizgisi araziye uygulanır; terk edilecek ve kalacak alanlar hesaplanır.
-
Durum ve terk haritası
Terk edilen yerler harflendirilerek durum haritası, parsel köşe koordinatları ve alan hesabıyla birlikte hazırlanır.
-
Belediye encümen kararı
Harita belediyeye sunulur; terk ve ilgili ifraz ya da tevhit için encümen kararı alınır.
-
Kadastro müdürlüğü kontrolü
Kadastro müdürlüğü harita ile kararı kontrol eder, eksikleri bildirir ve tescil bildirimini düzenler.
-
Tapu işlemi
Tapu müdürlüğü terki işler; parselin kalan kısmı tapuda yeni alanıyla görünür.
Sizden istenenler
- Güncel tapu kaydı Tapu müdürlüğünden ya da e-Devlet üzerindeki TKGM hizmetlerinden alınır; malik, hisse ve takyidatlar görünür. Resmi sayfa
- İmar durumu ve plan örneği Belediye imar müdürlüğünden alınır; parselin plandaki yol, park ya da yeşil alan kullanımı yazılıdır. Resmi sayfa
- Kimlik ve yetki belgesi Malik kimliği; vekil ise vekâletname, mirasçı ise veraset belgesi.
- Önceki işlem belgeleri Varsa önceki ifraz haritası, terk ya da bağış belgeleri; belediye arşivinde ya da malikte bulunur.
Teslim ettiklerimiz
- Yola terk haritası Terk edilen ve geriye kalan alanları koordinat ve yüzölçümüyle gösteren harita.
- Durum haritası Parselin imar planıyla ilişkisini ve terke konu yerleri harflendirerek gösteren harita.
- Alan ve koordinat hesapları Terk öncesi ve sonrası alan hesabı ile parsel köşe koordinat tablosu.
- Onaylı işlem dosyası Belediye encümen kararı ve kadastro kontrolünden geçmiş dosya.
- Tescil bildirimi Kadastro müdürlüğünün tapu müdürlüğüne gönderdiği, tapu işlemine esas belge.
Sık yapılan hatalar
- İmar planı çizgisini araziye göre değil, tahmini bir hat olarak almak. Planın okunması ve araziye uygulanması harita mühendisliği işidir.
- Terk edilecek alanı belediyeye sormadan fiilî kullanıma göre belirlemek.
- Yola terk ile ihdasın farkını bilmemek. Terkte parselin bir kısmı kamu alanına geçer; ihdasta ise kapanan kamu alanı yeniden parsel olarak tescil edilir.
- Düzenleme ortaklık payı hesabını terk sırasında düşünmemek.
Ayrıntılı bilgi
Son güncelleme: 05 Ekim 2026
Yola terk nedir
Yola terk, imar planına göre yol, park, yeşil alan gibi umumi hizmet alanında kalan parsel parçasının tapuda kamu alanına bırakılmasıdır. Parselin bu kısmı mülkiyet kaydından ayrılır; geri kalan kısım için parsel yapılaşma hakkını korur. TKGM genelgesi yola terki, kadastro müdürlüğünce kontrol edilen tescile konu harita ve planlar arasında sayar. İşlem, yetkili harita mühendisinin hazırladığı terk haritasına, belediye encümeninin kararına ve kadastro müdürlüğünün kontrolüne dayanır.
Yasal çerçeve
İfraz ve tevhidin yanında yola terk de 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 15 ve 16. maddeleri çevresinde şekillenir. Kanunun 16. maddesi, belediye ve mücavir alan sınırları içindeki taşınmazların ifraz, tevhit ve irtifak işlemlerinin belediye encümeni ya da il idare kurulunca onaylanmasını, onayın en geç 30 gün içinde sonuçlandırılıp 15 gün içinde tapuya bildirilmesini ve tapu müdürlüğünün işlemi bir ay içinde tamamlamasını öngörür. Hazine ya da özel idareye ait taşınmazlarda terk, aynı kanunun 11. maddesi uyarınca da ele alınır. Harita ve kontrol kuralları TKGM'nin 2025/4 sayılı genelgesindedir.
Maliyet ve süreyi etkileyen etkenler
- İmar planı çizgisinin parsele isabet eden kısmı ve parselin şekli.
- Parselin Hazine ya da özel idare ile ilişkisi, varsa şartlı terk ya da önceki kamulaştırma.
- Terk ile birlikte ifraz, tevhit ya da ihdas yapılıp yapılmayacağı.
- Belediyenin plan notu ve uygulamaya ilişkin kararları; encümen toplantı takvimi.
- Tapu kaydında ipotek, haciz ya da şerh bulunması.
Kadastro müdürlüğü işlemlerinin döner sermaye bedelleri ve muafiyetleri TKGM'nin yıllık tarifesinde belirtilir. Büro ücreti işin kapsamına göre değişir.
Gebze ve Kocaeli notu
Gebze, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi sınırları içindedir. İmar planı çizgisi, plan notu ve encümen kararı için ilçe belediyesi ile gerektiğinde büyükşehir belediyesi birlikte rol oynayabilir. Hangi kurumun hangi kararı vereceğini işlem başlamadan imar müdürlüğünden öğrenmek, dosyanın geri dönmesini önler.